W czasopiśmie International Journal of Mental Health and Addiction ukazał się nowy artykuł autorstwa Marii Nalberczak-Skóry, Pauliny Bagrowskiej, Aleksandry Olechowskiej i Łukasza Gawędy.
Co może pomóc nam lepiej zrozumieć związek między używaniem substancji a doświadczeniami podobnymi do psychotycznych?
Wcześniejsze badania wielokrotnie pokazywały, że używanie alkoholu, konopi i stymulantów wiąże się z doświadczeniami podobnymi do psychotycznych. Wiemy też, że oba te obszary są powiązane z innymi ważnymi aspektami zdrowia psychicznego, takimi jak stres, impulsywność, trudne doświadczenia z dzieciństwa czy inne objawy psychopatologiczne, między innymi objawy depresji i lęku.
W naszym badaniu chcieliśmy spojrzeć na te zależności jednocześnie i sprawdzić, jak używanie substancji łączy się z doświadczeniami podobnymi do psychotycznych wtedy, gdy uwzględnimy również te inne czynniki.
Wykorzystaliśmy analizę sieci, która pozwala zobaczyć, które zmienne pozostają ze sobą bezpośrednio powiązane po uwzględnieniu wszystkich pozostałych elementów analizowanego układu.
Wyniki pokazały, że bezpośrednie związki między używaniem substancji a doświadczeniami podobnymi do psychotycznych były raczej niewielkie. Wyraźniejsze były powiązania doświadczeń podobnych do psychotycznych z innymi objawami psychopatologicznymi, a także ze stresem, impulsywnością i trudnymi doświadczeniami z dzieciństwa. Szczególnie konsekwentne okazały się związki między używaniem substancji a doświadczeniami urojeniopodobnymi.
Dodatkowe analizy pokazały też, że kontekst tych zależności różnił się w zależności od częstotliwości używania substancji. Przy niższej częstotliwości używania, w istotnych związkach dotyczących stymulantów większą rolę odgrywały impulsywność i inne objawy psychopatologiczne. Przy wyższej częstotliwości używania częściej zaznaczały się inne objawy psychopatologiczne oraz aktualny stres, szczególnie w powiązaniu z doświadczeniami urojeniopodobnymi.
To ważny wynik, ponieważ pomaga zobaczyć współwystępowanie używania substancji i doświadczeń podobnych do psychotycznych w szerszym kontekście zdrowia psychicznego. Dla osoby, która doświadcza takich trudności, znaczenie może mieć cały układ wielu wzajemnie powiązanych doświadczeń i objawów.
Lepsze rozumienie tych zależności może w przyszłości pomóc w tworzeniu bardziej dopasowanych form wsparcia, które uwzględniają nie tylko samo używanie substancji czy doświadczenia podobne do psychotycznych, ale także stres, impulsywność, inne objawy psychopatologiczne i historię trudnych doświadczeń.
Ponieważ badanie miało charakter przekrojowy, opisuje współwystępujące zależności między tymi czynnikami i nie pozwala określić ich kierunku przyczynowego.
Artykuł dostępny w Open Access TUTAJ
